[1]بدانیم و سربلند باشیم-(فشرده ای از آموزشهای دین زرتشت)
دکتر «منوچهر منوچهرپور» در این کتاب چکیدهای از آموزشهای دین زرتشتی را بسیار ساده در اختیار همهی دوستداران دین زرتشتی قرار میدهد. این کتاب را سازمان انتشارات فروهر به چاپ رسانده است.
بخشهای کتاب در زیر آمده است:
۱)کلیاتی درباره دین
که شامل بخشهای:۱- آشنایی ۲- چرا تعلیمات دینی میآموزیم؟ [برای آگاهی از دانش یک دین باید نکات زیر را آموخت: الف-آگاهی از تاریخ دین ب-آگاهی از دستورها و فلسفهی دین ج-آگاهی از نقش و موقعیت دین در اجتماع] ۳- دین=کیش=آیین، سیر تکامل اندیشهی بشر در راه شناخت پروردگار ۴- پیدایش ادیان اولیه و لزوم آنها ۵- شناخت بنیان ادیان بزرگ امروز ۶- تعریف دین
۲)آریاییها
که شامل بخشهای: ۱-آرینها- دین زرتشت ۲- تمدن آرینها، روش زندگی، حکومت، دین، پیشوایان دینی ۳-نگاهی زودگذر به اجتماع ایران آن زمان
۳)اشوزرتشت
که شامل بخشهای: ۱- برگزیده شدن زرتشت ۲- اشوزرتشت کیست؟ ۳- خانوادهی زرتشت ۴- زندگی زناشویی ۵-فرزندان ۶- زمان و محل زایش زرتشت ۷- نگاهی به زندگی پیامبر ایران از زایش تا درگذشت، پرورش اندیشه- برانگیخته شدن ۸- یاران زرتشت ۹- زرتشت و تورانیان ۱۰- اهورامزدا، پروردگار یکتا، الف-
معنی اهورامزدا [اهورا=هستی بخش، مَزدا=مَز+دا دا=دانا، مَزْ=مَس= بزرگ، مَزدا=دانای بزرگ] ب- صفات و خصوصیات[امشاسپندان و ایزدان] ج- شناخت اهورامزدا
۴)دین زرتشتی
که شامل بخشهای:
۱-نشانههای زرتشتیان، نشانه باطنی(درونی)، نشانه برونی، اهمیت سدره و کشتی
۲- تاریخچهی کُشتی
۳- پرستش[گاه نخست هاوَن از برآمدن خورشید تا نیمروز- گاه دوم رَپیتوَن از نیمروز تا ساعت ۳پس از نیمروز- گاه سوم اوزیرَن از ساعت ۳ پس از نیمروز تا فروآمدن(:غروب) آفتاب- گاه چهارم ائیوی سَروترم از فروآمدن آفتاب تا نیمه شب- گاه پنجم اشَهن از نیمه شب تا برآمدن خورشید] (معمولا در زمستان گاه رپیتون که زمان سرماست خوانده نمیشود)
۴- بایستنیهای آغاز نماز [بایستنیهای نماز در آیین زرتشت عبارتند از:۱- پاک بودن تن در هنگام آغاز نماز ۲- در برداشتن سدره و کشتی ۳- پاک بودن جامه از هر گونه آلایش و نِسا ۴- شستن دست و رو ۵- پاک بودن جای پرستش ۶- رونمودن به»پرستش سو»(قبله)]
۵- پرستش سوی زرتشتیان [پرستش سوی(قبله)زرتشتیان نور و روشنایی است]
۶- اشویی
۷- پاکی برون
۸- نقش آموزش و پرورش در آیین زرتشت
۹- ما را به چه نامها خوانند؟[الف- ما را مَزدیَسنی خوانند ب- ما را زرتشتی خوانند ج- ما را بهدین نامند د- ما را پارسی گویند]
۱۰- سِپنتامِینو-انگرَه مِینو[سپنتا مینو=سِپنته(مقدس و روشن)+مینو(خوی)= خوی نیک، نیک منش انگره مینو=انگره(ناپاک وبد)+مینو(خوی)=خوی بد، گنامینو، انگرمن، اهریمن]، دوگانه پرستی
[2] ۱۱- فرَوَشی یا فرَوَهَر[فروهر=فره(جلو، پیش)+وهر، ورتی(برنده، کِشنده)=پیش برنده]، شکل فروهر، شرح بخشهای گوناگون نشانهی فروهر[این شکل از شش بخش زیر به وجود آمده: ۱- سر ۲- دستها ۳- بالها ۴- دایرهی میان شکل ۵- دامن ۶- دو رشته آویخته]، نظری کلی دربارهی شکل فروهر
۵)تاریخ اوستا
که شامل بخشهای: ۱- اوستا=دانش ۲- اوستا در زمان هخامنشیان ۳- اوستا در زمان اشکانیان ۴- اوستا در زمان ساسانیان
۵- اوستای ساسانی[در زمان ساسانیان اوستا در ۲۱ فصل یا «نسک» گردآوری و نوشته شد. این ۲۱ نسک به سه بخش تقسیم میشوند: الف- بخش«گاسانیک» ب- بخش«هاتکمانسریک» ج-«داتیک»]
۶- زَند
۷-پازَند(پَئیتی زَنته) [شرح وتفسیر«زند اوستا»را پازند نامند]
۸- خط اوستا که «دیندبیره»نام دارد
۹- سرگذشت اوستا بعد از یورش تازیان
۱۰-دینکرد(دایرهالمعارف مزدیسنی) که بهمعنی «نوشته و گفتار دینی»است [دراصل شامل نه کتاب بوده ولی دو بخش اول آن در دسترس نیست]
۱۱- اوستای امروز[اوستای موجود به چهار بخش تقسیم میشود: یَسنا- ویسپَرَد=همه رَدان و پیشوایان(از دو کلمهی «ویسپَ» به معنی «همه» و «رَتو» بهمعنی «پیشوا و بزرگ» ترکیب یافته است)- یَشتها(که به معنی «ستایش و نیایش» است شمار این ستایشها به بیست و یک یشت میرسد که عبارتنداز: ۱-هُرمزدیشت ۲-هَفتن یشت ۳-اردیبهشت یشت ۴-خوردادیشت ۵-آبانیشت ۶-خورشیدیشت ۷-ماه یشت ۸- تیریشت ۹-گوش یشت ۱۰-مهریشت ۱۱-سروش یشت ۱۲-رشن یشت ۱۳-فروردین یشت ۱۴-بهرام یشت ۱۵-رام یشت ۱۶-دین یشت ۱۷-اردیَشت ۱۸-اشتادیشت ۱۹-زامیادیشت ۲۰- هوم یشت ۲۱-وَنندیشت)- خرده اوستا که به معنی اوستای کوچک است(به طور کلی ۸ بخش دارد که عبارتند از:۱-پیرامون یشت شامل اشِم وُهو، یَتااهو و ینگهیهاتام ۲- اوستای کشتی ۳- سروش باژ ۴- هوشبام(نمازسحرگاه) ۵- نیایشها شامل خورشید نیایش، مهر نیایش، آب نیایش وآتش نیایش ۶- پنج گاه ۷- سی روزه شامل سیروزه کوچک و سیروزه بزرگ ۸- آفرینگان شامل آفرینگان دَهمان، آفرینگان گاتها، آفرینگان گهَنبار وآفرینگان رَپیتون]
۱۲-وَندیداد=وی دَاِوَداتَ=(قانون ضد دیو) ۱۳- اشِم وُهو- یَتااهو- یَنگهیهاتام[که هر یک ازاین قسمتها دارای ترجمه وتوضیح است]
۶)کلیاتی درباره دین
که شامل بخشهای:
۱- گاه شماری[سال در ایران باستان دارای دوازده ماه سی روزه بود که هر یک از روزهای ماه دارای نام ویژهای بوده که اکنون نیز بین زرتشتیان رایج است:۱- اورمزد=اهورامزدا، خداوندیکتا ۲- وَهمَن=اندیشه نیک ۳- اردیبهشت=بهترین پاکی ۴- شهریور=پادشاهی آرزوشده ۵- سپندارمذ=مهروفروتنی ۶- خورداد=رسایی ۷- امرداد=جاودانگی، بیمرگی ۸- دی بهآذر=دادار، پروردگار ۹- آذر=آتش ۱۰- آبان=آب ۱۱- خور=خورشید ۱۲- ماه=ماه ۱۳- تیر=تِشتر، ستاره باران ۱۴- گوش=حیوانات ۱۵- دی بهمهر=دادار ۱۶-مهر=مهرومحبت ۱۷- سروش=فرمانبرداری ۱۸- رَشن=دادگستری ۱۹- فروردین=فرَوَهَر ۲۰- وَرَهرام=پیروزی
۲۱- رام=رامش ۲۲- باد=باد ۲۳- دی بهدین=دادار ۲۴- دین=وجدان ۲۵- ارد=توانگری ۲۶- اشتاد=راستی ۲۷- آسمان=آسمان ۲۸- زامیاد=زمین ۲۹- مانترَهسپَند=کلام مقدس ۳۰- انارم=روشنایی بی پایان]
۲- پنج روزپنجه[پنج روزباقی مانده ازسال پنجه نامیده میشد وآنها را پنج روز «گاتابیو» نیزمیگویند که عبارتند از: اهنوَد=بزرگی، اشتوَد=خوشبختی، سپَنتمَد=نیروی افزاینده، وُهوخشَتر=شهریاری نیک، وهِشتواِش=بهترین آرزو
۳- جشنها
۴- هدف ازبرگزاری جشنها[هدف ازبرگزاری جشنهادرایران باستان عبارت بودنداز:الف- ستایش پروردگار ب- گردهم آیی ج- شادی د- دادودهش] ۵- نتیجه ۶- معنی جشن ۷- شرح جشنها[جشنهای ایران باستان به سه دسته بخش میشوند: الف-جشنهای سالیانه یا گهنبارها ب-جشنهای ماهیانه که شامل فروردینگان، اردیبهشتگان، خوردادگان، تیرگان، امردادگان، شهریورگان، مهرگان، آبانگان، آذرگان، دیگان، بهمنگان، اسفندگان است ج- جشنهای متفرقه]
۷)- امشاسپندان وایزدان
که شامل بخشهای:۱-امشاسپندان که صفاتِ برگزیدهی اهورامزدا را نامند، معنی کلمهی امشاسپند،
امشاسپندان ومعنی آنها[۱- بهمن ۲- اردیبهشت ۳- شهریور ۴- سپَندارمَذ ۵- خورداد ۶- امرداد]، شناخت امشاسپندان، گفت وگویی دربارهی شمار امشاسپندان، اثرنقش مادی امشاسپندان برآداب ورسوم زرتشتیان، باور زرتشتیان دربارهی امشاسپندان ۲-ایزدان[کلمه ایزد از واژه«یَزَت»اوستایی وبه معنای«سزاوارستایش واحترام»است]، ایزدان چیستند؟[ازنظروظیفه به دوگروه بخش میشوند: الف-ایزدان مینوی ب-ایزدان مادی]، نقش ایزدان در زندگی انسان، تعدادایزدان، شرح چندایزد از گروه مینوی [ایزد بهرام= ایزدوَرَهرام= ورترَغنه= پیروزی، ایزد مهر، ایزد رَشن، ایزد سروش، ایزد ارت=ارد، ایزد گوش ، ایزدآذر ایزد
تیشتر=ایزدباران بغ بانواردویسورآناهیتا ایزدزمان]
۸)نامهای پروردگار
که شامل فروزگان اهورامزدا= صد و یک نام خدا است.
۹)شامل پرسشهایی از متن میباشد
